توسط : اطراف مشهد، بهخصوص مسیر طرقبه و شاندیز، پر از روستاهایی است که برای گردشهای کوتاه، طبیعتگردی و استراحت چندساعته مناسباند. در میان این روستاها، دهبار جایگاه خاصی دارد؛ روستایی کوهستانی در دل ارتفاعات بینالود که بهدلیل طبیعت چهارفصل، رودخانه، باغهای میوه، کوچههای سنگفرش، خانههای پلکانی و چند اثر تاریخی، یکی از دیدنیترین روستاهای نزدیک مشهد به حساب میآید.
روستای دهبار مشهد برای کسانی مناسب است که میخواهند از شلوغی شهر فاصله بگیرند، اما مسیر طولانی و سختی هم پیش رو نداشته باشند. این روستا هم برای پیکنیک خانوادگی مناسب است، هم برای عکاسی، روستاگردی، خرید محصولات محلی و قدم زدن در طبیعت. در این مقاله از تیک هتل همراه ما باشید تا روستای دهبار مشهد، مسیر دسترسی، دیدنیها، امکانات، اقامتگاهها و نکات مهم بازدید از آن را بررسی کنیم.
روستای دهبار مشهد کجاست؟
روستای دهبار در استان خراسان رضوی، در محدوده طرقبه و در دهستان جاغرق قرار دارد. این روستا در درههای کوهستانی بینالود واقع شده و به همین دلیل آبوهوایی خنکتر از مشهد دارد.
فاصله دهبار تا طرقبه حدود ۱۸ کیلومتر است و اگر مسیر خلوت باشد، طی کردن آن حدود ۲۰ دقیقه زمان میبرد. فاصله مشهد تا روستای دهبار نیز حدود ۲۶ کیلومتر عنوان میشود و معمولا با خودروی شخصی، حدود ۴۵ دقیقه زمان لازم دارد.
آدرس کلی روستای دهبار مشهد:
استان خراسان رضوی، مشهد، طرقبه، دهستان جاغرق، مسیر طرقدر و دره ارغوان، روستای دهبار
مسیر دسترسی به روستای دهبار
برای رسیدن به روستای دهبار، باید ابتدا خود را به طرقبه برسانید. از طرقبه مسیر دهستان جاغرق را ادامه دهید. پس از رسیدن به اولین سهراهی، باید به سمت چپ و روستای طرقدر حرکت کنید. بعد از عبور از طرقدر و دره ارغوان، به دوراهی دهبار ـ کلاتهآهن میرسید. در این دوراهی مسیر سمت راست را انتخاب کنید تا به روستای دهبار برسید.
مسیر کلی به این شکل است:
- حرکت از مشهد به سمت طرقبه
- ادامه مسیر به سمت جاغرق
- پیچیدن به سمت روستای طرقدر
- عبور از محدوده دره ارغوان
- رسیدن به دوراهی دهبار ـ کلاتهآهن
- انتخاب مسیر سمت راست به طرف دهبار
جاده دسترسی به روستای دهبار آسفالت است و با خودروهای معمولی هم میتوان به آن رسید. همین موضوع باعث شده این روستا برای سفرهای خانوادگی و یکروزه انتخاب راحتتری نسبت به بعضی مناطق کوهستانی اطراف مشهد باشد.
چرا به دهبار روستای چهار فصل میگویند؟
دهبار در هر فصل چهره متفاوتی دارد. در بهار، روستا سرسبز میشود و شکوفههای باغها مسیر را زیباتر میکنند. تابستان با سایه درختان، رودخانه و هوای خنکتر از مشهد، زمان مناسبی برای پیکنیک و گشتوگذار است. پاییز، برگهای زرد و نارنجی درختان، فضای روستا را برای عکاسی جذابتر میکند. زمستان هم با برف و هوای کوهستانی، چهرهای آرام و سرد به روستا میدهد.
همین تغییرات واضح در طول سال باعث شده دهبار میان گردشگران بهعنوان یکی از روستاهای چهار فصل اطراف مشهد شناخته شود. البته اگر قصد سفر زمستانی دارید، باید لباس گرم، کفش مناسب و احتیاط در مسیر را جدی بگیرید.
معنی نام دهبار چیست؟
درباره نام دهبار، روایت محلی رایجی وجود دارد. گفته میشود این نام از دو بخش «ده» و «بار» تشکیل شده است. «ده» به معنی روستا و «بار» در برداشت مردم محلی به معنی محصول، میوه یا بار درختان است. با این توضیح، دهبار را میتوان روستایی دانست که باغها و محصولات فراوان دارد.
این معنا با طبیعت روستا هم هماهنگ است؛ چون دهبار به باغهای میوه، بهخصوص گیلاس، سیب، آلبالو، گردو، توت، بادام، آلو، زردآلو و گلابی شناخته میشود.
آبوهوای روستای دهبار
دهبار آبوهوایی کوهستانی دارد. تابستانهای آن نسبت به مشهد خنکتر است و همین باعث میشود بسیاری از خانوادهها برای فرار از گرمای شهر به این روستا بروند. بهار و اوایل تابستان، سرسبزترین زمان روستاست. پاییز برای عکاسی و تماشای رنگ برگها جذاب است و زمستان، روستا را به فضایی سرد و برفی تبدیل میکند.
بهترین زمان بازدید از دهبار برای گردش خانوادگی، بهار تا اوایل پاییز است. اگر هدف شما عکاسی از مناظر پاییزی باشد، مهر و آبان زمان خوبی است. زمستان بیشتر برای کسانی مناسب است که با مسیرهای سرد و برفی مشکلی ندارند.
بافت روستای دهبار
دهبار از روستاهای پلکانی اطراف مشهد است. خانههای یک و دو طبقه در شیب کوهستان ساخته شدهاند و کوچههای سنگفرش، ظاهر روستا را دیدنیتر کردهاند. این بافت روستایی، یکی از دلایل محبوبیت دهبار میان علاقهمندان به عکاسی و روستاگردی است.
در دهبار هنوز بخشی از هویت بومی روستا حفظ شده است. مردم به زبان فارسی صحبت میکنند، اما لهجه آنها مشهدی با گرایشهایی نزدیک به نیشابوری است. شغل اصلی بسیاری از اهالی، باغداری، کشاورزی، دامداری و تا حدی خدمات گردشگری است.
پوشش گیاهی و جانوری دهبار
طبیعت دهبار از مهمترین جاذبههای آن است. باغهای میوه بخش زیادی از چهره روستا را ساختهاند و در فصلهای مختلف، محصولات متنوعی از این باغها برداشت میشود. گیلاس دهبار شهرت زیادی دارد و در کنار دیگر میوهها، از سوغات محبوب روستا به شمار میآید.
پوشش گیاهی شاخص دهبار شامل این موارد است:
- باغهای گیلاس
- باغهای آلبالو
- درختان سیب و گلابی
- درختان گردو و بادام
- توت و زردآلو
- درختان چنار و سپیدار
- جنگل ارس دهبار
درختان بلند چنار و سپیدار در بهار و تابستان سایه و سرسبزی ایجاد میکنند و در پاییز، با تغییر رنگ برگها، جلوه دیگری به روستا میدهند.
در بخشهایی از اطراف روستا، گونههای جانوری مختلف هم دیده میشود. پرندگانی مانند سار، کبوتر، کلاغ، کبک و هدهد در این محدوده زندگی میکنند. در ارتفاعات و بخشهای دورتر نیز احتمال دیدن جانورانی مانند بز کوهی، شاهین، گرگ، مار و پرنده هما وجود دارد. هنگام طبیعتگردی باید فاصله خود را با جانوران حفظ کنید و به زیستگاه آنها آسیب نزنید.
رودخانه دهبار
رودخانه دهبار یکی از مهمترین جاذبههای طبیعی روستاست. این رودخانه از ارتفاعات بینالود سرچشمه میگیرد و از مرکز روستا عبور میکند. طول رودخانه حدود ۲۲ کیلومتر ذکر شده و مسیر آن، فضای اطراف روستا را سرسبزتر کرده است.
حاشیه رودخانه برای نشستن، استراحت و عکاسی مناسب است. در روزهای گرم، صدای آب و سایه درختان باعث میشود این بخش از روستا برای پیکنیک خانوادگی جذاب باشد. البته باید مراقب باشید زباله در اطراف رودخانه رها نکنید و بدون اجازه وارد باغهای اطراف نشوید.
ارتفاعات دهبار مشهد
ارتفاعات دهبار برای کسانی که به پیادهروی، کوهپیمایی سبک و تماشای چشماندازهای روستایی علاقه دارند، مناسب است. از بخشهای بالاتر روستا، میتوانید خانههای پلکانی، باغها، رودخانه و مسیرهای اطراف را از زاویه بهتری ببینید.
برای رفتن به ارتفاعات، کفش مناسب بپوشید و اگر مسیر را نمیشناسید، از افراد محلی راهنمایی بگیرید. در فصل زمستان یا پس از بارندگی، بعضی مسیرها لغزنده میشوند و باید با احتیاط بیشتری حرکت کرد.
درخت چنار ۶۰۰ ساله دهبار
یکی از دیدنیهای خاص روستای دهبار، درخت چنار قدیمی آن است. عمر این درخت را حدود ۶۰۰ سال تخمین میزنند. درخت چنار برای اهالی روستا ارزش زیادی دارد و در کنار مسجد جامع قرار گرفته است؛ به همین دلیل مسجد مجاور آن را گاهی با نام مسجد چنار هم میشناسند.
بازدید از این درخت برای علاقهمندان به طبیعت و آثار کهن روستایی جذاب است. بهتر است هنگام عکاسی یا توقف کنار درخت، به ریشه و تنه آن آسیب نزنید؛ چون چنین درختانی بخشی از هویت طبیعی و محلی روستا هستند.
مسجد امام علی روستای دهبار
مسجد امام علی یکی از آثار تاریخی روستای دهبار است و قدمت آن حدود ۴۰۰ سال ذکر میشود. این مسجد با کاشیکاریهای رنگی در ورودی و نمای بیرونی، یکی از نشانههای معماری قدیمی روستا به حساب میآید.
پنجرههای مشبک چوبی و نداشتن مناره از ویژگیهای شاخص این مسجد است. فضای مسجد ساده و بومی است و هنوز برای اهالی روستا اهمیت مذهبی و اجتماعی دارد. هنگام بازدید، رعایت حرمت فضای مسجد و سکوت ضروری است.
حمام قدیمی دهبار
حمام تاریخی دهبار از دیگر دیدنیهای روستاست و قدمت آن به دوره قاجار برمیگردد. مساحت این حمام حدود ۴۴۵ مترمربع عنوان شده و ساختار آن شامل بخشهای مردانه و زنانه جداگانه بوده است. این طراحی نشان میدهد که حمام بهگونهای ساخته شده بود که زنان و مردان بتوانند در زمانهای همزمان اما در فضاهای مجزا از آن استفاده کنند.
بخشهای مختلف حمام شامل ورودی، رختکن، سکوهای نشیمن، محل قرار دادن کفش، گرمخانه هشتضلعی، خزینه و تون یا گلخن است. بازدید از این حمام برای علاقهمندان به معماری سنتی و تاریخ روستایی جذاب خواهد بود.
مزار خواجه غیاثالدین باری
مزار خواجه غیاثالدین باری یکی از بخشهای مورد احترام اهالی روستاست. اطلاعات تاریخی دقیقی درباره این فرد در دست نیست، اما در روایتهای محلی گفته میشود که او از عالمان مورد احترام بوده و در روز عاشورا کشته شده است.
این مزار برای مردم روستا ارزش مذهبی و عاطفی دارد. اگر از آن بازدید میکنید، بهتر است با احترام به فضای آرام و محلی آن نزدیک شوید و از رفتارهای نامناسب یا عکاسی بیاجازه از مراسم احتمالی خودداری کنید.
جنگل ارس دهبار
جنگل ارس دهبار از بخشهای طبیعی و دیدنی اطراف روستاست. ارس از گونههای مقاوم کوهستانی است و وجود آن در این منطقه، ارزش طبیعی دهبار را بیشتر میکند. این محدوده نیمهجنگلی در بهار و تابستان سرسبزی خاصی دارد و برای پیادهروی و عکاسی مناسب است.
در بازدید از جنگل ارس، روشن کردن آتش، شکستن شاخهها و رها کردن زباله آسیب جدی به محیط میزند. این منطقه باید با دقت و مسئولیتپذیری حفظ شود.
امکانات روستای دهبار طرقبه
دهبار نسبت به بسیاری از روستاهای کوهستانی اطراف مشهد، امکانات قابلقبولی دارد. جاده دسترسی آسفالت است و همین موضوع رفتوآمد را آسانتر کرده است. در روستا برق، تلفن، آب لولهکشی، سوپرمارکت و مغازههای محلی وجود دارد.
برخی امکانات قابل استفاده در روستای دهبار عبارتاند از:
عنوان: توضیح
جاده آسفالت: مناسب رفتوآمد با خودروهای معمولی
مغازه و سوپرمارکت: برای خریدهای روزمره و خوراکیهای ساده
بازارچه محصولات محلی: مناسب خرید میوه و محصولات روستایی
مهمانسرا و اقامتگاه: برای شبمانی و سفرهای کوتاه
آب، برق و تلفن: امکانات پایه روستا در دسترس است
سنتسرا و ویلا: گزینههایی برای اقامت یا استراحت کوتاه
با این حال، نبود برخی خدمات نیز باید در نظر گرفته شود. در معرفیها به کمبود خانه بهداشت، پزشک عمومی، متخصص، دامپزشک و مرکز درمانی اشاره شده است. بنابراین اگر بیماری خاص دارید یا همراه کودک و سالمند سفر میکنید، دارو و لوازم ضروری را همراه ببرید.
سوغات روستای دهبار
مهمترین سوغات دهبار، میوههای باغی آن است. اگر در فصل برداشت به روستا سفر کنید، میتوانید میوههای تازه و محصولات محلی تهیه کنید. گیلاس دهبار شهرت زیادی دارد و بسیاری از مسافران برای خرید آن به این منطقه سر میزنند.
سوغات و محصولات محلی دهبار شامل این موارد است:
- گیلاس
- سیب
- آلبالو
- گردو
- توت
- بادام
- آلو
- زردآلو
- انگور
- محصولات محلی و فصلی باغها
هنگام خرید، بهتر است از فروشندگان محلی و بازارچههای روستا تهیه کنید. ورود مستقیم به باغها بدون اجازه صاحب باغ، کار درستی نیست.
اقامت در روستای دهبار
اگر میخواهید شب را در دهبار یا اطراف آن بمانید، چند گزینه اقامتی محلی و سنتی وجود دارد. اقامت در روستا برای کسانی مناسب است که میخواهند صبح زود در طبیعت باشند، عکاسی کنند یا از سکوت شبانه منطقه استفاده کنند.
از گزینههای اقامت در خود روستا و نزدیکی آن میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- سنتسرا و مهمانسرای بارانا
- ویلایی رضایی
- اقامتگاه شمس
اگر ترجیح میدهید در طرقبه اقامت کنید، اقامتگاههای سنتی و بومگردی این منطقه گزینههای بیشتری دارند. اقامتگاه سنتی شهربانو، هتل بام طرقبه، اقامتگاه بومگردی عقیق طرقبه و مرکز فرهنگی ـ تفریحی ایثار از گزینههایی هستند که در محدوده طرقبه معرفی شدهاند.
اگر هم اقامت در شهر مشهد را ترجیح میدهید، هتلهای نزدیک به غرب مشهد یا مسیر طرقبه برای دسترسی راحتتر به دهبار مناسبترند.
جاهای دیدنی اطراف روستای دهبار
روستای دهبار در محدودهای قرار گرفته که اطراف آن پر از روستاها و جاذبههای طبیعی است. اگر زمان کافی دارید، میتوانید بازدید از دهبار را با چند مقصد نزدیک ترکیب کنید.
دره ارغوان
دره ارغوان در مسیر رسیدن به دهبار قرار دارد و یکی از زیباترین جاذبههای طبیعی اطراف طرقبه است. در فصل گلدهی ارغوان، این دره چهرهای بسیار دیدنی پیدا میکند.
روستای جاغرق
جاغرق از روستاهای معروف اطراف طرقبه است و در مسیر دسترسی به دهبار قرار دارد. این روستا با باغها، رستورانها و طبیعت سرسبز شناخته میشود.
روستای طرقدر
طرقدر در مسیر دهبار قرار دارد و یکی از نقاطی است که پیش از رسیدن به دهبار از آن عبور میکنید. این روستا فضای آرام و روستایی دارد و میتواند توقف کوتاهی در مسیر باشد.
روستای کنگ
کنگ یکی از روستاهای پلکانی معروف اطراف مشهد است. اگر به معماری روستایی و کوچههای سنگی علاقه دارید، بازدید از کنگ در کنار دهبار میتواند برنامه جذابی باشد.
روستای نغندر و عنبران
این دو روستا نیز از مقاصد طبیعی و روستایی اطراف طرقبه هستند. برای یک برنامه روستاگردی کامل، میتوانید چند روستا را در یک مسیر ببینید، البته بهتر است برنامه را بیش از حد فشرده نکنید.
بند گلستان
بند گلستان از جاذبههای آبی و تاریخی نزدیک مشهد است و در محدوده طرقبه قرار دارد. این بند برای توقف کوتاه، عکاسی و گشتوگذار کنار آب مناسب است.
پارک وکیلآباد و باغوحش وکیلآباد
اگر پس از بازدید از دهبار قصد برگشت به مشهد را دارید، میتوانید در مسیر، پارک وکیلآباد را هم در برنامه قرار دهید. این پارک از قدیمیترین فضاهای سبز مشهد است و برای خانوادهها مناسب است.
بهترین زمان بازدید از روستای دهبار مشهد
دهبار در تمام فصلها دیدنی است، اما انتخاب بهترین زمان به هدف سفر شما بستگی دارد.
عنوان: زمان مناسب
دیدن شکوفهها و طبیعت تازه: بهار
پیکنیک و فرار از گرمای مشهد: تابستان
عکاسی از رنگ برگها: پاییز
دیدن منظره برفی و سکوت روستا: زمستان
برای سفر خانوادگی، بهار و تابستان انتخاب راحتتری هستند. پاییز برای عکاسی و خلوتی مسیر مناسب است. زمستان برای کسانی خوب است که آمادگی سفر در هوای سرد و مسیر احتمالا لغزنده را دارند.
نکات مهم پیش از سفر به دهبار
برای اینکه سفر کوتاه شما به دهبار بهتر پیش برود، چند نکته را در نظر داشته باشید:
صبح زود حرکت کنید: در روزهای تعطیل مسیر طرقبه و جاغرق شلوغ میشود.
کفش راحت بپوشید: کوچههای سنگفرش و مسیرهای طبیعی نیاز به کفش مناسب دارند.
لباس گرم همراه داشته باشید: حتی در تابستان، عصرهای روستا ممکن است خنک شود.
به باغها احترام بگذارید: بدون اجازه وارد باغهای مردم محلی نشوید.
زبالهها را جمع کنید: دهبار طبیعت حساسی دارد و گردشگران باید در حفظ آن کمک کنند.
در زمستان وضعیت جاده را بررسی کنید: بارش برف یا یخزدگی میتواند مسیر را دشوار کند.
برای خدمات درمانی آماده باشید: چون امکانات درمانی روستا محدود است، داروهای ضروری را همراه ببرید.
روستای دهبار برای چه کسانی مناسب است؟
دهبار برای خانوادهها، علاقهمندان به طبیعت، عکاسان، روستاگردها و کسانی که دنبال مقصدی نزدیک به مشهد برای یک سفر کوتاه هستند، مناسب است. اگر قصد دارید فقط چند ساعت از شهر دور شوید و در فضای کوهستانی و باغی قدم بزنید، این روستا انتخاب خوبی است.
برای سفر با کودک یا سالمند، بهتر است مسیرهای سادهتر داخل روستا، کنار رودخانه و بخشهای نزدیک به اقامتگاهها را انتخاب کنید. برای طبیعتگردی جدیتر، ارتفاعات و جنگل ارس گزینههای مناسبتری هستند، اما نیاز به آمادگی بیشتری دارند.
جمعبندی
روستای دهبار مشهد یکی از زیباترین روستاهای اطراف طرقبه است که در دهستان جاغرق و در دامنههای بینالود قرار دارد. این روستا بهدلیل طبیعت چهار فصل، رودخانه، باغهای میوه، درخت چنار ۶۰۰ ساله، مسجد امام علی، حمام قاجاری، مزار خواجه غیاثالدین باری، جنگل ارس و بافت پلکانی و سنگفرششده خود شناخته میشود.
دسترسی به دهبار از مسیر طرقبه و جاغرق ساده است و جاده آسفالت دارد. اگر به دنبال یک گردش کوتاه، خرید میوههای محلی، عکاسی از طبیعت و آشنایی با یکی از روستاهای خوشآبوهوای نزدیک مشهد هستید، دهبار میتواند انتخاب مناسبی باشد. بهار و تابستان برای سفر خانوادگی، پاییز برای عکاسی و زمستان برای دیدن چهره برفی روستا زمانهای خوبی هستند؛ فقط پیش از حرکت، وضعیت هوا و مسیر را بررسی کنید.گر قصد سفر به مشهد را دارید، برای آگاهی از نکات سفر میتوانید مقاله «راهنمای سفر به مشهد» را در تیک هتل مطالعه نمایید.
روستای دهبار مشهد کجاست؟
روستای دهبار در استان خراسان رضوی و در نزدیکی شهر مشهد قرار دارد و یکی از مناطق ییلاقی اطراف این شهر محسوب میشود.
فاصله روستای دهبار تا مشهد چقدر است؟
دهبار حدود ۳۰ تا ۴۰ کیلومتر با مشهد فاصله دارد و با خودرو شخصی کمتر از یک ساعت زمان میبرد.
بهترین زمان سفر به روستای دهبار چه فصلی است؟
بهار و تابستان بهترین زمان سفر به دهبار هستند، زیرا آبوهوای خنک و طبیعت سرسبزتری دارد.
مهمترین جاذبههای روستای دهبار چیست؟
طبیعت کوهستانی، باغهای سرسبز، آبوهوای خنک و چشماندازهای زیبا از مهمترین جاذبههای این روستا هستند.
آیا روستای دهبار برای سفر یکروزه مناسب است؟
بله، به دلیل فاصله کم از مشهد، دهبار گزینهای عالی برای یک سفر یکروزه و طبیعتگردی محسوب میشود.
